„Kosmos” przygotował specjalny narzędziownik – zestaw naszych tekstów, które mogą być świetnym punktem wyjścia do rozmowy. A nawet wielu rozmów – o protestach i polityce, o złości i wyrażaniu swojego zdania, wreszcie o szukaniu tego, co nas łączy. Pobierz PDF‑y i porozmawiaj z córką, synem, wnukami, wnuczkami czy uczennicami i uczniami.
Przez Polskę przelewa się fala protestów. Dla wielu z nas to czas skrajnie trudny i pełen silnych emocji. Dzieci czują nasze napięcie i chłoną nastroje. Słyszą rozmowy dorosłych na dorosłe tematy i słyszą mocne słowa, które do tej pory uznawane były za zbyt mocne dla ich uszu. Docierają do nich telewizyjne relacje i internetowe wiadomości. Może to budzić w dzieciach niepokój i lęk. Nawet jeśli nie zadają nam pytania: „Co się dzieje?”, mogą czuć się zagubione i potrzebować naszego wsparcia.
Jedna sprawa to radzenie sobie ze stresem i lękiem. O tym pisałyśmy dużo, kiedy wybuchła pandemia, np. w tekście Wzmocnij się, czyli jak radzić sobie z lękiem i stresem.
Druga – w jaki sposób tłumaczyć, co się dzieje wokół nas. I z myślą o takich rozmowach przygotowałyśmy zestaw materiałów do pobrania. To teksty z wybranych numerów „Kosmosu dla dziewczynek” z ostatnich trzech lat.
Wszyscy jesteśmy obywatelami i obywatelkami. Dzieci też!
Rozmowę możemy zacząć od podstaw: wyjaśnienia, że obywatele i obywatelki mają wpływ na to, co dzieje się w kraju.
W numerze 1. „Kosmosu dla dziewczynek” znajdziesz tekst „Ty też jesteś obywatelką!”.
Początek artykułu z “Kosmosu dla dziewczynek” o obywatelce
Pomoże on objaśnić, kim jest obywatelka i dlaczego może być bohaterką.
Infografika o ścięciu drzewa pokazuje, że istnieje wiele możliwych sposobów włączenia się w to, co się dzieje. Ludzie są różni i wybierają rozmaite sposoby zaangażowania – odpowiednie do ich temperamentu, stopnia przejęcia się problemem, możliwości i chęci. Są też tacy, którzy wolą pozostawać z dala od niektórych spraw.
W tekście znajdziemy propozycję diagnozy skali naszego zaangażowania – „od zlewania do działania”. To taki osobisty miernik: czy biorę się do roboty, czy odpuszczam?
Druga strona artykułu z magazynu “Kosmos dla dziewczynek” o obywatelce
POBIERZ ARTYKUŁ TY TEŻ JESTEŚ OBYWATELKĄ! – PDF
POBIERZ ARTYKUŁ TY TEŻ JESTEŚ OBYWATELKĄ! – JPG 1
POBIERZ ARTYKUŁ TY TEŻ JESTEŚ OBYWATELKĄ! – JPG 2
O czym chcemy decydować?
Wpływ obywatelek i obywateli na władzę jest bardzo duży, gdy idą na wybory. Wszyscy, którzy ukończyli 18 lat, mogą wziąć w nich udział i decydować, kto będzie rządził krajem i tworzył prawo. Możemy porozmawiać z dziećmi o tym, że wybory nie zawsze wygrywają ci, na których głosowaliśmy. Decyduje większość. I zdarza się tak, że władza wymyśla reguły, które nas denerwują.
„Kosmos dla dziewczynek” ten temat porusza w ankietach. Wysłuchuje dzieci, nie cenzuruje ich poglądów. Dziewczynki i chłopcy zaskakują szczerością i przenikliwością wypowiedzi. W numerze 7. znajdziesz sondę „O czym chciałabyś decydować?”, a w numerze 18. sondę „Jakie reguły cię denerwują?”.
To dobry punkt wyjścia do rozmowy o tym, co jest dla nas ważne, co nas złości, o czym chcielibyśmy decydować. Wspólne rozważania na ten temat to też świetny czas, aby wysłuchać dziecka: które reguły są dla niego trudne? O czym twoja córka lub syn chcieliby decydować, co jest dla nich ważne?
POBIERZ ARTYKUŁ JAKIE REGUŁY CIĘ DENERWUJĄ? – PDF
POBIERZ ARTYKUŁ O CZYM CHCIAŁABYŚ DECYDOWAĆ? – PDF
Czuję złość!
Kiedy nas coś bardzo denerwuje, czujemy złość. Jak wiele innych uczuć, jest nam ona potrzebna. To alarm, wezwanie do działania. Daje energię do zmiany sytuacji, w której nie czujemy się dobrze. Porozmawiajmy z dzieckiem o złości: kiedy ją czuje, jak można ją wyrazić, co się dzieje, kiedy ją ignorujemy.
W numerze 7. „Kosmosu dla dziewczynek” w dziale o emocjach znajdziesz materiał „Czuję złość!”. Jest zbudowany na metaforze wulkanu: bulgoczą w nim różne uczucia, które potrzebują się wydostać. Możemy prześledzić na wulkanie ścieżki ujścia lawy: jak wyrzucić z siebie złość? Jakie mamy sposoby wyrażania złości? Kiedy sięgamy po krzyk? Jaką rolę mogą tu odegrać słowa, także te najmocniejsze – przekleństwa?
Artykuł o złości z “Kosmosu dla dziewczynek”
Można też wspólnie z dzieckiem zatrzymać się nad pytaniem z tego materiału: co zrobić, by wybuch nie zniszczył nas i innych?
POBIERZ ARTYKUŁ CZUJĘ ZŁOŚĆ! – PDF
OBIERZ ARTYKUŁ CZUJĘ ZŁOŚĆ! – JPG
Obywatelka robi strajk
Zdarza się, że bardzo dużo ludzi czuje złość – a gdy staje się ona wielka, potrzebuje się wydostać. Obywatelki i obywatele mogą organizować wówczas demonstracje, strajki, protesty. To sposób na wyrażenie naszego zdania, gdy czujemy, że nie jest brane pod uwagę, a bardzo chcemy, aby zostało wysłuchane. Obywatele i obywatelki sięgają po ten środek, gdy czują, że nie ma innego sposobu wywarcia wpływu na władzę. A bardzo im na czymś zależy.
W numerze 15. „Kosmosu dla dziewczynek” znajdziesz tekst o dziewczynce, która się zezłościła – Grecie Thunberg. To ona rozpoczęła ogólnoświatowy Młodzieżowy Strajk Klimatyczny. Znajdziesz tam też poradnik, jak wymyślić dobre hasło na protest.
Artykuł o Grecie Thunberg i protestach z “Kosmosu dla dziewczynek”
W historii świata poprzez strajki, demonstracje i protesty ludziom udawało się wywalczyć wiele wartości, np. wielki strajk Solidarności pomógł obalić komunizm na świecie.
POBIERZ ARTYKUŁ DZIEWCZYNKA, KTÓRA SIĘ ZEZŁOŚCIŁA – PDF
POBIERZ ARTYKUŁ DZIEWCZYNKA, KTÓRA SIĘ ZEZŁOŚCIŁA – JPG
Szukajmy dobra!
Obywatele i obywatelki są różni, mają różne poglądy. Choć wiele nas dzieli, zawsze są sprawy, które ludzi łączą. Warto ich szukać zwłaszcza wtedy, gdy najtrudniej nam się porozumieć.
W numerze 3. „Kosmosu dla dziewczynek” znajdziesz materiał „Co nas dzieli, co nas łączy”. Pokazuje on, jakie są mechanizmy tworzenia się grup i grupek, narastania wrogości między nimi, oceniania ludzi po pozorach. Ten materiał jest piękną i bardzo przewrotną zagadką: pokazuje niepowierzchowny sposób patrzenia na ludzi i szukania tego, co nas łączy.
Fragment artykułu o tym, co nas dzieli, a co nas łączy z “Kosmosu dla dziewczynek”
Możesz też obejrzeć nasz filmik o tym na YouTube.
POBIERZ ARTYKUŁ CO NAS DZIELI, CO NAS ŁĄCZY – PDF
Słuchajmy się i rozmawiajmy!
Możemy wybrać niektóre z tych propozycji, możemy też z dzieckiem przejść wszystkie materiały. W numerach „Kosmosu dla dziewczynek” znajdziesz ich o wiele więcej.
Ważne, aby w rozmowie być czujnym na to, ile dziecko jest w stanie przyswoić, jakie treści zdoła unieść jego wrażliwość, właściwa dla jego wieku. Nie musimy mówić wszystkiego – nastawiajmy się też na słuchanie. Podążajmy za ciekawością dziecka. Jego pytania mogą nas poprowadzić przez rozmowę i pokażą, ile odpowiedzi może udźwignąć.
Niech ta rozmowa pozwoli wam się zbliżyć, zrozumieć. Dzielić ze sobą sprawy naprawdę ważne.