Czy chciałabyś zostać rzeźbiarką?
A wiesz, co w tym pytaniu jest wspaniałego?
To, że możesz je sobie zadać!
Rzeźby, które tu widzisz, powstały ponad 100 lat temu – w czasach, kiedy dziewczyny nie mogły iść na studia rzeźbiarskie. Serio. DLACZEGO? Bo mogłyby się pobrudzić gliną i pyłem. Bo mogłyby się zmęczyć. Bo żeby móc swobodnie poruszać rękami, kuć i lepić, musiałyby zdjąć gorset (taki stelaż ściskający i trzymający ciało od bioder do biustu)! No i, rzeźbiąc, tworzyłyby ciało, czyli dotykały ciała, a tego wówczas kobietom robić nie wypadało!
Antonina Rożniatowska — Kobieta z kotkiem
Muzeum Narodowe w Krakowie
fot. Paweł Czernicki
Musiały złamać te zasady, żeby rzeźbić.
Jedną z pierwszych polskich rzeźbiarek była Tola Certowicz. Mając 18 lat, zapisała się na prywatne kursy dla kobiet. Tam poznała między innymi rzeźbiarkę Antoninę Rożniatowską i malarkę Olgę Boznańską. Po dwóch latach Tola wyjechała uczyć się rzeźby do Paryża. Gdy wróciła, założyła za własne pieniądze Szkołę Sztuk Pięknych dla Kobiet, by dać szansę tym, które wyjechać nie mogły!
Tola Certowicz — Pokora
Muzeum Narodowe w Warszawie
fot. Igor Oleś
Sztafeta kobiet
U Toli Certowicz uczyła się między innymi Maria Niedzielska. I ona później uczyła kolejne kobiety. Wśród nich była Ludwika Nitschowa – być może widziałaś Syrenkę Warszawską? To jej dzieło! Ludwika została profesorką nadzwyczajną i kierowniczką katedry rzeźby na Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie.
20 lat po otwarciu Szkoły przez Tolę kobiety mogły już normalnie studiować!
Na tym zdjęciu uczennice Kursów dla Kobiet mają gorsety i eleganckie suknie. Tylko Tola ma nałożony fartuch, ale tu jest on jakby przebraniem – w pracowni wyglądało to zupełnie inaczej.
Zdjęcie zrobiono między 1880 a 1882 rokiem.
Awit Szubert — Uczennice Wyższych Kursów dla Kobiet dr Adriana Baranieckiego w Krakowie,
Muzeum Narodowe w Krakowie, fot. Jarosław Cyganik
Bez gorsetu. Camille Claudel i polskie rzeźbiarki XIX wieku
Dwa lata młodsza od Toli była francuska rzeźbiarka Camille Claudel. Być może spotkały się w Paryżu.
Prace Camille Claudel i polskich rzeźbiarek możesz zobaczyć na wystawie “Bez gorsetu. Camille Claudel i polskie rzeźbiarki XIX wieku” w Muzeum Narodowym w Warszawie. Wystawa trwa do 10 września 2023 roku.
Camille Claudel — Walc
Musée Camille Claudel, Nogent-sur-Seine
fot. Yves Bourel
Artykuł autorstwa Barbary Piotrowskiej pochodzi z 35 numeru Kosmosu dla dziewczynek – Twój żywioł
TWÓJ ŻYWIOŁ – to numer, który ma moc wody, ognia, ziemi i powietrza! Jest energetyczny, inspirujący i pełen pasji!
Tym razem „Kosmos dla dziewczynek” zaprasza do tańca z deszczem, słuchania wiatru i spotkania ze słońcem. Przedstawia osoby, które mają swoje zajawki – perkusistkę, poławiaczkę bursztynów i supiarkę. Opowiada o pierwszych polskich rzeźbiarkach i gwieździe Hollywood, która specjalizowała się w wynalazkach. Jest też coś super na zakończenie roku szkolnego – świadectwo z Kosmosu (z różowym paskiem!), które można sobie samodzielnie wystawić. Bo kto zna cię lepiej, niż ty?
W numerze też mnóstwo innych hitów!
- Dodatek specjalny „Eksperymentuj z żywiołami”, czyli 16 stron extra na początek lata!
- Tropicielka stereotypów na piłkarskim boisku
- Test „Jakim żywiołem dziś jesteś?”, który można robić wciąż na nowo, a do tego razem z kimś bliskim
- Rywalizacja między dziewczynami
- Gryzonie czterech żywiołów
- Podróż do Islandii
- Dzieje się, czyli ciekawostki ze świata
Poza tym jak zwykle: klub czytelniczek, chi-chotki, komiks, Unicorn News i wszystkie inne kultowe działy.
